27 Απριλίου 2026

«Περιμένοντας την επανεκκίνηση»
+32% στις πτωχεύσεις αμπελουργικών εκμεταλλεύσεων: «υπάρχουν όλο και περισσότερες εκκλήσεις απόγνωσης από αμπελουργούς - οινοποιούς»

Ως εργαλεία διαχείρισης οικονομικών δυσκολιών, οι συλλογικές διαδικασίες (πτωχευτικό δίκαιο) τείνουν να γίνουν κοινός τόπος στον τομέα του οίνου, δίνοντας προθεσμίες σε κτήματα που αντιμετωπίζουν προβλήματα, αλλά όχι απαραίτητα μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στο μέλλον: «κανείς δεν είναι σε θέση να πει για πόσο καιρό ακόμα θα υποφέρουμε και αν μετά θα μπορέσουμε να τα βγάλουμε πέρα».

«Πριν από 10 χρόνια, συνοδεύαμε λίγους αμπελουργούς που είχαν προβλήματα διαχείρισης ή έπεφταν θύματα κακοτυχίας λόγω κλιματικών φαινομένων. Σήμερα, δυστυχώς, δεχόμαστε κλήσεις από δομές που πριν από μια δεκαετία θεωρούνταν πρότυπα», διαπιστώνει ο Michel Baucé.

Ένα κύμα επιχειρηματικών πτωχεύσεων σημειώθηκε το πρώτο τρίμηνο του 2026 στη Γαλλία, σύμφωνα με την τελευταία μελέτη της Altares, η οποία κατέγραψε την έναρξη 18.986 συλλογικών διαδικασιών (+6% σε σύγκριση με το διάστημα Ιανουάριος-Μάρτιος 2025). Μεταξύ αυτών, 487 είναι γεωργικές επιχειρήσεις (+23%), με μια «τάση που επηρεάζεται έντονα από τις αμπελουργικές δραστηριότητες»: 87 κτήματα (+32%), εκ των οποίων τα μισά βρίσκονται στην περιοχή Gironde. Η Altares υπογραμμίζει ότι η οικονομική κρίση στον αμπελώνα έχει βάθος χρόνου: ήδη σημειώθηκε +24% στις πτωχεύσεις το πρώτο τρίμηνο του 2024 και +75% στις αρχές του 2025. Στις αρχές του 2026, από τα 87 οινοποιεία που εισήλθαν σε καθεστώς προστασίας, τα 15 τέθηκαν σε διαδικασία εξυγίανσης, τα 57 σε δικαστική αναδιοργάνωση και τα 15 σε εκκαθάριση.

Αν και οι νομικές ανακοινώσεις δείχνουν το κλείσιμο κάποιων σχεδίων εξυγίανσης, μαρτυρούν παράλληλα το αυξανόμενο μερίδιο των επιχειρήσεων του κλάδου του κρασιού στις αποφάσεις των δικαστηρίων. Πρόκειται για το σύμβολο μιας αυξανόμενης οικονομικής ευπάθειας, καθώς ο αμπελώνας βρίσκεται εγκλωβισμένος ανάμεσα στην εκτόξευση του κόστους παραγωγής (που επιδεινώνεται από τη μείωση των αποδόσεων λόγω κλιματικής αλλαγής) και την πτώση των πωλήσεων (λόγω μείωσης της κατανάλωσης, γεωπολιτικών εντάσεων κ.λπ.), που παρασύρει προς τα κάτω τις τιμές (λόγω των υπερβαλλόντων αποθεμάτων). Η προσφυγή στη δικαιοσύνη, που για καιρό αποτελούσε ταμπού, γίνεται πλέον όλο και πιο συνηθισμένη.

Αναβάλλοντας το αναπόφευκτο

«Δεν έχω πρόβλημα να μιλήσω γι' αυτό, δεν είναι ντροπή», εξομολογείται ανώνυμα ένας οινοποιός από το Μπορντό που μόλις έλαβε δικαστική απόφαση προστασίας, χωρίς όμως να νιώθει ασφαλής: «Η εξυγίανση και η αναδιοργάνωση ήταν εργαλεία διαχείρισης πριν από μερικά χρόνια, όταν υπήρχαν εμπορικές προοπτικές. Τώρα, έχω την εντύπωση ότι απλώς αναβάλλουμε το αναπόφευκτο… Φυσικά και το πιστεύω ακόμα, αλλά είναι δύσκολο όσο η αγορά δεν ανακάμπτει. Οι μεσίτες δεν κυκλοφορούν πια. Οι έμποροι δεν τηλεφωνούν. Δεν υπάρχει ζήτηση για τιμοκαταλόγους από το εξωτερικό… Τίποτα δεν κινείται, είναι νεκρά».

Αυτό το αίσθημα αδυναμίας και αποθάρρυνσης διαπιστώνει και ο Michel Baucé, νέος πρόεδρος της ένωσης Solidarité Paysans d’Aquitaine. «Καταλαβαίνω απόλυτα τι σκέφτεται αυτός ο αμπελουργός. Χτίζουμε μια πρόβλεψη και ένα σχέδιο σωτηρίας, αλλά θα τα καταφέρουμε;» τονίζει ο πρώην έμπορος, εγκατεστημένος εδώ και 20 χρόνια στην περιοχή AOC Sainte-Foy. «Η μεγάλη δυσκολία για εμάς είναι ότι δεν έχουμε όραμα: είμαστε στο τούνελ και δεν βλέπουμε την άκρη του. Περιμένουμε την επανεκκίνηση φέτος, όπως την περιμέναμε πέρυσι, πρόπερσι… Κανείς δεν μπορεί να πει πόσο καιρό ακόμα θα υποφέρουμε πριν βγούμε από αυτό».

Το βιβλίο παραγγελιών είναι άδειο

Η ένωση Solidarité Paysans, που προσφέρει δωρεάν υποστήριξη στα μέλη της, συνόδευε 243 κτήματα το 2025, εκ των οποίων τα 134 ήταν νέα. Ο αριθμός των αιτημάτων αυξάνεται συνεχώς στον αμπελώνα, ο οποίος βιώνει μια «μετάλλαξη». «Υπάρχουν όλο και περισσότερες εκκλήσεις απόγνωσης», αναφέρει ο Baucé. «Αντιμετωπίζουμε μια ζήτηση που δεν έχουμε ξαναδεί. Πριν 10 χρόνια βοηθούσαμε λίγους. Σήμερα, δυστυχώς, έχουμε κλήσεις από κτήματα που θεωρούνταν πρότυπα: πωλούν σε φιάλες, καλλιεργούν μεγάλες εκτάσεις, έχουν υπέροχα οινοποιεία… Αλλά το βιβλίο παραγγελιών τους είναι άδειο».

Αντιθέτως, συμβαίνει ακόμη και επιβεβαιωμένες παραγγελίες να μην μπορούν να εκτελεστούν, καθώς οι προμηθευτές ζητούν προκαταβολές ή άμεση πληρωμή από πελάτες που δεν έχουν πλέον ρευστότητα. «Ο αμπελουργός πηγαίνει στον τραπεζίτη του, ο οποίος φοβάται να δανείσει στον τομέα… Και έχω δει ανθρώπους να μην μπορούν να ολοκληρώσουν πωλήσεις γι' αυτόν τον λόγο», αναφέρει ο πρόεδρος της ένωσης.

Ελλείψει αγοραστών, καθώς η αγορά της αμπελουργικής γης είναι εξίσου κατεστραμμένη με εκείνη του χύμα κρασιού, ορισμένα κτήματα προχωρούν σε εκρίζωση και τερματίζουν τις δραστηριότητές τους συνοπτικά. Ενώ η σοδειά του 2026 ξεκινά νωρίς, με τις πρώτες προειδοποιήσεις για παγετό στα τέλη Μαρτίου, «πρόκειται για ένα επάγγελμα που έχει γίνει εξαιρετικά αγχωτικό και δεν είναι πλέον επικερδές», αναστενάζει ο Michel Baucé, ο οποίος καταλήγει ότι πρέπει «να προτείνουμε στους αγρότες ένα πραγματικό όραμα για το μέλλον και τη δυνατότητα να ζουν από την εργασία τους».